Để bảo đảm cho Nhà nước thống nhất quản lý đất đai trên phạm vi cả nước và hạn chế đến mức thấp nhất việc chuyển giao đất nông nghiệp, lâm nghiệp sử dụng vào mục đích khác, cần có phương châm chỉ đạo cho việc thực hiện chuyển quyền sử dụng đất.
1. Cá nhân, pháp nhân, hộ gia đình, chủ thể khác sử dụng đất được pháp luật cho phép chuyển quyền sử dụng đất mới có quyền chuyển quyền sử dụng đất
Các giao dịch liên quan đến đất đai là loại giao dịch đặc biệt. Ngoài những quy định chung, mỗi hình thức chuyển quyền sử dụng đất đều có các yêu cầu riêng cho các loại chủ sử dụng đất và loại đất, do đó, việc chuyển quyền sử dụng đất phải tuân theo quy định chung và riêng đối với các chủ thể và loại đất.
Theo nguyên tắc này thì cá nhân, pháp nhân, hộ gia đình, chủ thể khác có quyền sử dụng đất hợp pháp mới có quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, tặng cho, góp vốn bằng giá trị quyền sử dụng đất, thừa kế, thế chấp quyền sử dụng đất. Ngoài ra, cá nhân phải tuân theo các điều kiện do pháp luật quy định. Đất được chuyển quyền sử dụng là:
+ Đất sản xuất nông nghiệp, đất lâm nghiệp để trồng rừng, đất nuôi trồng thuỷ sản, đất làm muối trong nhóm đất nông nghiệp.
+ Đất ở, đất sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp trong nhóm đất phi nông nghiệp.
2. Khi chuyển quyền sử dụng đất, các bên có quyền thỏa thuận về nội dung của hợp đồng phù hợp với Bộ luật Dân sự và pháp luật về đất đai
Việc chuyển quyền sử dụng đất được thực hiện qua hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất, đây là một loại hợp đồng dân sự. Do vậy, cần có sự biểu lộ ý chí của các bên để đi đến thỏa thuận và thống nhất ý chí đó.
Các bên trong hợp đồng có quyền thỏa thuận về nội dung của hợp đồng. Ý chí và sự thỏa thuận của các chủ thể phải phù hợp với ý chí của Nhà nước, hay nói cách khác, nội dung của sự thỏa thuận không trái với quy định của Bộ luật Dân sự và pháp luật về đất đai.
3. Bên nhận chuyển quyền sử dụng đất phải sử dụng đất đúng mục đích, đúng thời hạn
Bên nhận chuyển quyền sử dụng đất phải sử dụng đất đúng mục đích, đúng thời hạn ghi trong quyết định giao đất cho hộ gia đình và cá nhân của cơ quan nhà nước có thẩm quyền và phù hợp với quy hoạch kế hoạch ở địa phương tại thời điểm chuyển quyền sử dụng đất; phải có diện tích đất đang sử dụng dưới hạn mức; phải cải tạo, bồi bổ làm tăng khả năng sinh lợi của đất và phải bảo vệ môi trường, không làm tổn hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất liền kề và xung quanh.
Để khai thác lợi ích từ đất có hiệu quả, con người phải tác động tích cực một cách thường xuyên và phải sử dụng đúng mục đích. Tránh sử dụng một cách tuỳ tiện, để đất khô cằn mà phải cải tạo, bồi bổ và nuôi dưỡng đất.
